Gebeliğin Tanısı, Belirtileri

Gebeliğin ilk belirtisi adet gecikmesidir. Bugün duyarlı gebelik testleri ile adet gecikmesi olmadan bile gebelik saptanabilmektedir. Gebelik tanısı kan veya idrarda koryonik gonadotropin hormonunun belirlenmesine dayanır (Beta HCG). İlk olarak yumurtlamadan 8 gün sonra bile kanda bu hormonun yükseldiği saptanabilir. Hormon düzeyinin 25 IU/L üzerinde olması gebelik olduğunu gösterir. Hormon düzeyinin 5 IU/L altında olması ise gebelik olmadığını gösterir, ara değerlerde testin iki gün sonra tekrarı gerekir. Çoğu idrar testleri de bu düzeyde pozitif çıkmaktadır.
Gebeliğin rahim içinde ve sağlıklı olup olmadığı ancak ultrasonografi ile belirlenebilir. Gebeliğin rahim dışında olduğu dış gebelik durumlarında da gebelik testi pozitif çıkar. Normal, sağlıklı gebelikte yaklaşık 2 gün ara ile koryonik gonadotropin düzeyi iki katına çıkarken, dış gebelik veya düşük durumlarında hormonun artışı daha yavaş olur.

Vaginal yoldan yapılan ultrasonografi ile son adet tarihinden 5 hafta sonra rahimiçinde gebelik kesesi görülebilir. Bunun için koryonik gonadotropin düzeyinin en az 1500 mIU/ml olması gerekir. Hormon düzeyi 5000 mIU/ml düzeyine çıktığında embryo, 15000 mIU/ml düzeyine çıktığında ise kalb atışları görülebilir. Bu yaklaşık 6 haftalık gebeliğe karşılıktır. Karından yapılan ultrasonografide bebeğin kalb atışlarının görülebilmesi için gebeliğin en az 7 haftalık olması gerekir.

Erken gebelik döneminde yapılan ultrasonografinin gebelik yaşının belirlenmesi açısından da önemi büyüktür. Daha sonra ultrasonografinin hata payı artacağından, özellikle günü geçen gebelerde kesin gebelik yaşını belirlemek için erken gebelikte yapılmış olan ultrasonografilerden yararlanılır.

Olası doğum tarihini belirlerken Naegele formülü kullanılır. Buna göre son adet tarihinin ilk gününe 7 gün ekleyip 3 ay geriye gidilir. Örneğin son adet tarihi 15 Nisan olan bir gebenin olası doğum tarihi 22 Ocak olacaktır.

Kaynak: Prof. Dr. H. Faruk Buyru